جستجوی آثار خطی وفس
1) مهمترین مجموعه، «واقعه وفس» است به قلم «ملامحمدباقر وفسی» که خوشبختانه شرح آن در جلد دوم کتاب تاریخ اراک و همچنین اصل آن در جلد 14 فرهنگ ایران زمین چاپ می شود.
2) آقای دهگان در کتاب فقه اللغه یا گزارشنامه، صفحه 253 بعد از توضیح در مورد همافر عراقی (دارابی) می گوید:«دیوان مرحوم همافر و اکثر آثار کتبی وی بطور مدون و مشوش نزد نگارنده سطور است». همچنین در کتاب نامداران استان مرکزی آمده است:«در کتابخانه ی میرجعفری اراک (تخصّصی _پژوهشی ) هم اکنون نسخه ی خطّی منحصر به فردی از آثار همافر موجود است که جزءِ مجموعه ی کتب خطّی بوده است که بعد از فوت زنده یاد ابراهیم دهگان ورثه ی آن مرحوم به کتابخانه ی عمومی اراک اهدا نموده اند. این کتاب مشتمل بر چهار مجلّد است که با نثری شیوا مزیّن به آیات و احادیث آغاز گردیده است و اشعار آن عمدتاً غزل عاشقانه و عارفانه می باشد. در ابتدای جلد اوّل، مرحوم دهگان این مطلب را یادداشت کرده اند "آثار مرحوم میرزا محمّد حسین همافر وفسی بین نظم و نثر به صورت اوراق پریشانی در سال (1330) به دست من افتاد و تا اندازه ای مدوّن و بعد صحّافی و مجلّد شد. همافر، طبع روانی داشته، اشعار او قابل طبع و توزیع، آثار در چهار مجلّد جمع شد. اراک، ابراهیم دهگان،1342."»
3) مورخ بزرگ استان مرکزی در همان کتاب فقه اللغه و در صفحه ی 259 در توضیح پیرامون «سید رفیع رفیعا» می گوید: «از هویت زندگانی و همینطور موقعیت خانواده آن اطلاع مفصلی در دست نداریم جز آنکه جزوه مشتمل بر 500 الی 600 بیت از آثار رفیعا در اختیار است...»
4) آقای دهگان در جلد دوم کتاب تاریخ اراک بعد از ذکر واقعه وفس در پی نوشت می گوید:« آقای بینش از اشخاص با ذوقی است كه در ایام مدیریت خود به بلده وفس در جمع آوری لغات مخصوص تاتی یا زبان وفسی زحمتی به سزا كشید و گردآورده های خود را به رایگان در اختیار اینجانب گذاشت كه اگر به یاری خداوند متعال موفق به انتشار كتاب "عادات و رسوم"(قسمت پنجم كتاب) اراک شدیم، از گردآورده های مشارالیه استفاده خواهیم کرد و آن را در قسمت زبانهای ویژه مردم این شهرستان خواهیم آورد».
همانطور که استاد گفته است این آثار در اختیارش بوده و بعد از فوت ایشان، ورثه ی آن مرحوم تمامی آثار این محقق را به کتابخانه عمومی اراک اهدا کردند که بعدا با تصمیماتی که گرفته شد، کتابخانه ای با نام «ابراهیم دهگان» در اراک تاسیس شد و کلیه ی نسخ خطی موجود در استان در آنجا گردآوری شد. یعنی علی القاعده چهار مجموعه آثار وفس نیز باید در کنار سایر نسخ خطی و غیر خطی در این کتابخانه موجود باشد، اما متاسفانه این چنین نیست.
مدت ها بود که به قصد پیگیری این آثار قصد داشتم به اراک بروم که خوشبختانه روز چهارشنبه، 11/10/87 این امکان فراهم شد و من ساعت 8 صبح در کتابخانه استاد دهگان بودم. از قبل با آقای میری(کتابدار فعال وفسی که اخیرا از وفس به این کتابخانه منتقل شده)، مسئول فعلی تالار مفاخر این کتابخانه هماهنگ کرده بودم و خوشبختانه بدون هیچگونه مشکلی در کتابخانه نسخ خطی حضور یافته و مشغول جستجو در آثار استاد دهگان شدم. از چهار مجموعه ای که شرح آن در بالا گفته شد، فقط مجموعه دوم یعنی «دیوان همافر عراقی و بعضی از دست نوشته های او» را یافتم که استاد دهگان آنها را در چهار دفتر با قطع های مختلف و با جلدی نارنجی رنگ صحافی کرده بود. بله، جستجوی بیشتر و پیگیری از طریق کتابخانه میرجعفری نیز بی نتیجه بود و من نتوانستم به سایر آثار مربوط به وفس دست پیدا کنم!