حاج ابوالقاسم وفسی عراقی، در سال 1308 شمسی (1347 قمری) به قصد زیارت خانه‌ی خدا، از وفس به طرف شهر مکه حرکت می‌کند و بعد از طی چند ماه و گذراندن حوادث بسیار به مدینه و مکه می‌رسد.
او سفرنامه‌ی بسیار مختصری را از این سفر زیارتی و سیاحتی به رشته‌ی تحریر درآورده و در یکی از کتاب‌هایش به چاپ ‌رسانده است. متن کامل سفرنامه در زیر نقل شده است:

بیان واقعیات رفتن به زیارت مشاهد مشرفه و مدینه طیبه و مکه و مراجعت و تفصیل منازل و غیر

دوم فروردین 1347 [قمری] از وفس به عراق؛ از آنجا به قم؛ به توسط اتومبیل از قم به تهران، پول تذکره و سفارت فرانسه چهارده تومان؛ و از تهران به کاظمین (ع) نفری هشت تومان؛ و از آنجا به کربلا و نجف به توسط اتومبیل، کرایه نفری چهار تومان؛ از بغداد تا شام چهل منزل، پنج هنگام، بتوسط اتومبیل نفری صد و هفتاد تومان کرایه بردن به مکه و مراجعت به بغداد؛ از تهران تا مکه صد و هفتاد منزل ولی طی مسافت چهارده شبانه روز و طول سفر چهار ماه و کسری.

عراق عرب تا رتبه [رَتَبِه؟] در دست انگلیس، و شام الی حیفا در دست فرانسه؛ و از شام تا سویس(؟)، لب دریا، بتوسط ماشین و شمندفر چهل منزل، پنج هنگام؛ در قرنطینه دو روز؛ و از سویس الی جده در روی دریا بتوسط غراب، چهار شبانه روز؛ و از جده الی مدینه بتوسط اتومبیل، پنج هنگام؛ و هکذا مراجعت بجده، و از جده به مکه دو منزل بتوسط اتومبیل چهار ساعت؛ و از مکه بمنا، و از آنجا بمشعر، و از آنجا بعرفات دو منزل بتوسط شتر؛ و هکذا مراجعت از جده بمدینه و از مدینه بجده و از جده بمکه و از مکه مراجعت بجده به حَمل رفته نفری صد و پنجاه تومان غیر از مخارجات خوراک و کرایه منزل و غیره و مکرر پولها گرفتند؛

 و مراجعت بطور سینا بتوسط غراب، سه شبانه روز در تلاطم و برصات غریب بطوفانی شد خداوند نجات داد تفضلا؛ سه روز در طور سینا توقف نموده جای مفرحی است. از طور سینا به بیروت بتوسط غراب، چهار شبانه روز براحتی. بیروت شهر معظم با صفا است. از آنجا به شام تخمیناً سی منزل، سه هنگام؛ و از شام به بغداد، و از آنجا در شب عاشورا وارد بکاظمین(ع) شدیم و از آنجا بقصر بتوسط شمندفر و از آنجا بکرمانشاه و به همدان بتوسط اتومبیل و از همدان به وفس.

الحمدالله رب العالمین. خدا نصیب جمیع شیعیان علی ابن ابیطالب نماید.

عراق شهر بانظافت؛ قم شهر و مکان زیارت و عبادت؛ تهران پایتخت امنیت و عشرت؛ قزوین شهر پرنعمت؛ همدان پرنعمت و میوه؛ کاظمین و کربلا و نجف و سامره محل زیارت و عبادت؛ بغداد شهر عظیم و باصفا در طرفین دجله؛ شام شهر بسیار عظیم و پرنعمت و دوازده جا محل زیارت است: حضرت یحیی، و رأس الحسینی، و قدمگاه پیغمبر در مسجد شام، و ضریح حضرت رقیه در جنب مسجد همان جاست، ضریح مقدس حضرت زینب در یک فرسخی شهر شام، و حضرت ام کلثوم و حضرت سکینه و رأوس شهدا و بلال و بهلول و عبدالله جعفر و عبدالله پسر امام زین العابدین (ع) و ام سلمه زوجه پیغمبر و ام حبیبه زوجه پیغمبر و عاتکه عمه پیغمبر و میمونه جاریه حضرت عمارابن یاسر و پسر اویس قرنی، مدفن مبارک همه اینها در قبرستان معروف بباب صفر است؛

شهر حیفا و سویس در لب دریا است و شهر جده کثیف، بد آب و هوا ولی مدفن حضرت حوا در لب دریای جده است. شهر مدینه منوره باصفا بلکه ثانی بهشت است ولی بقاع مبارکه بقیع را خراب کردند و هکذا بقاع شهدای احد در نیم فرسخی مدینه؛ و محل احرام بستن در مسجد شجره نیم فرسخی مدینه؛ و شهر مکه بزرگ و بسیار گرم بدون آب جاری و اشجار؛ و منا قصبچه است در دو فرسخی مکه؛ و مشعرالحرام در سه فرسخی مکه؛ و عرفات در چهار فرسخی مکه؛ از طرف جنوب بیابان بی پایان با اشجار خاردار؛

و آداب مناسک احرام و واجباتش:
اول شکار نکردن؛ دوم جماع نکردن؛ سوم عقد نکردن؛ چهارم استمنا نکردن؛ پنجم بوی خوش نزدن؛ ششم چیز دوخته نپوشیدن؛ هفتم سرمه نکشیدن؛ هشتم نگاه در آینه نکردن؛ نهم نپوشیدن چیزی که روی پا را بپوشاند؛ دهم دروغ نگفتن؛ یازدهم جدال نکردن؛ دوازدهم نکشتن مطلق جاندار؛ سیزدهم انگشتر به دست نکردن؛ چهاردهم زنان زیور نپوشیدن؛ پانزدهم روغن ببدن نمالیدن؛ شانزدهم ازاله نکردن مو از بدن؛ هفدهم سر را نپوشانیدن؛ هجدهم نپوشانیدن زن رویش را‌؛ نوزدهم سایه قرار ندادن بخود؛ بیستم خون در نیاوردن از بدن خود و غیره‌؛ بیست و یکم ناخن نگرفتن؛ بیست و دوم دندان نکشیدن؛ بیست و سوم نچیدن گیاه و برگ و درخت‌؛ بیست و چهارم اسلحه بر خود قرار ندادن؛ بیست و پنجم تلبه گفتن لبیک الهم لبیک لاشریک لک لبیک ان الحمد و نعمت لک و الملک و لک لا شریک لک و مستحباتش زیاد است و مناسک مسجدالحرام و کعبه معظمه

مسجدالحرام در میان شهر مکه واقعست عظیم و بسیار وسیع، تخمیناً چهل دروازه دارد و کعبه معظمه در وسط مسجد واقعست چهار رکن دارد اول مشهور به یمانی، دوم حجرالاسود، سوم شامی، چهارم عراقی؛ و هجر اسمعیل و مدفن مادر اسمعیل در جنب کعبه است و از طرف جنوب زیر ناودان طلا؛ و مقام ابراهیم و آب زمزم از طرف مغرب کعبه چهارده قدم بفاصله.

و آداب داخل شدن در مسجدالحرام با وضو پابرهنه از باب السلام و دو رکعت نمازخواندن مستحب است و هفت دفعه طواف نمودن کعبه ابتدا از حجرالاسود وجوباً و مستحباتش زیاد است؛ و از مسجد بیرون رفتن بصفا و از آنجا بمروه هفت دفعه سعی بین صفا و مروه وجوباً و مستحباتش زیاد است؛ این عمره تمتع است و اگر وقت باقی است تا هشتم ذیحجه محل می شود و بعد محم [!؟] می شود شب نهم در منا بیتوته میکند وجوباً و از آنجا بعرفات رفته وجوباً و اگر روز نهم بعرفات نرسد حجش فوت است مستحباب عرفات زیاد است.

شب دهم بمشعر میاید وجوباً و جمع جمرات وجوباً روز دهم بمنا می آید رمی جمرات و ذبح قربانی و تراشیدن موی سر وجوباً و مستحباتش زیاد است و از منا بمکه می آید بجهت بجا آوردن آداب حجت‌الاسلام و آداب حج النسا وجوباً و مستحباتش زیاد است.
خداوند نصیب جمیع مومنین و مسلمین نماید

یستجیب الله لمن یقرء دعا   لیس للانسان الا ما سعی
شکر لله بوزیارت لربزه اولدی نصیب  ایندی قبول الماقینه فضل یزدان آختارر

مطالب مرتبط:
حاج ابوالقاسم خاکی
آثار حاج ابوالقاسم خاکی(حاجی میرزا)
توصیف وفس و اهل آن در 90 سال قبل (به قلم میرزا ابوالقاسم عراقی)

ملامجید، قرآن‌نویس وفسی، به اظهار یکی از نوادگانش، آقای علیرضا مجیدی (دبیر آموزش و پرورش)، در سال 1190هجری قمری در وفس به دنیا آمد. پدرش ملافتحعلی شخصی باسواد و مکتب‌دار آن زمان بوده است. ایشان خواندن و نوشتن را نزد پدر آموخت و با قرآن و مسائل مذهبی آشنا شد. از آنجایی که علاقه وافری به قرآن داشت به حفظ سور قرآن پرداخت و حافظ قرآن شد، سپس نوشتن قرآن را آغاز کرد.

آقای علیرضا مجیدی از قول پدر خود که نوه‌ی پسری ملامجید بوده، نقل می‌کند: ملامجید با وجود مشکلات و عدم امکانات آن زمان، قرآن‌های بسیاری نوشت که به روایتی 40 جلد قرآن به رشته تحریر در آورد.

مرحوم حاج محسن دارابی، فرزند حاج ابوالقاسم خاکی، نقل می‌کرد: ملامجید با حاج سیدمبین وفسی، حافظ قرآن (که اکنون در شیخان قم مدفون است) معاصر بوده؛ در آن زمان سیدمبین وفسی 12 بار مشرف به زیارت خانه خدا شده بود. در آخرین سفر و برگشت از مکه‌ی مکرمه، ملامجید به دیدار حاج سیدمبین می‌رود که به محض اطلاع، سیدمبین جهت احترام و استقبال از ملامجید به درب منزل می‌آیند و عنوان می‌کنند که اجازه دهید صیغه‌ی برادری بخوانیم و ثواب قرآن نوشتن شما و مکه رفتن مرا به مشارکت بگذاریم؛ هر دو قبول می‌کنند صیغه‌ی برادری می‌خوانند و سپس مصافحه می‌نمایند.

گذشته از نسخه‌ی خطی قرآن که در اختیار آقای علیرضا مجیدی است، در منازل وفسی‌های اهل علم قدیم نیز، آثار این مرد بزرگ به چشم می‌خورد.

آقای محمد ابراهیم دارابی، فرزند مرحوم صادق‌خان می‌گوید که یکی از نسخه‌های خطی قرآن به کتابت ملامجید را که با آب طلا نوشته شده بود را در اختیار داشته که متاسفانه از منزل ایشان به سرقت رفته است. در زمانی که اثری از صنعت چاپ موجود نبود، وجود چنین شاهکارهایی نمایانگر قدمت وفس و داشتن شخصیت‌های علمی و مذهبی متعهد آن دوران بوده است.
راه این مردان بزرگ پر رهرو باد.

یادداشت: با تشکر فراوان از استاد گرانقدر، جناب آقای علیرضا مجیدی که بیوگرافی مختصر این شخصیت بزرگ وفسی را تهیه و به منظور مطالعه خوانندگان گرامی در اختیار بنده قرار دادند.
همچنین از آقای محمدرضا مجیدی برای تایپ مطالب و تهیه تصاویر تشکر می‌کنم.

The Armenian Association for Academic Partnership and Support Cordially invites you to participate in the ARMACAD lecture

The Talyshi Language: Origins, History and Influences from the Languages of the South Caucasus held by Dr. Donald Stilo

Time: 18:30
Date: June 29, 2009, Monday
Country: Armenia
City: Yerevan
Venue: To be announced to registered participants

Talyshi is a Northwestern Iranian language spoken along the Caspian seacoast both in Iran and in the Republic of Azerbaijan. In his talk, Professor Stilo will briefly present the origins and distribution of the seven groups of Northwest Iranian languages, with special emphasis on the Tati-Talyshi group, and will show that after some 2800 - 3000 years of separation from the Southwest Iranian languages, which include most prominently the Persian language, the languages of the Southwest and the Northwest Iranian type have developed completely different lexical and grammatical structures. As a result, there is no mutual intelligibility among these groups. In addition, within the Talyshi language itself, the northern dialects and the southern dialects have also become completely different languages belonging to one and the same ethnic group. The reason for such drastic differences between the Talyshi dialects is due to the influence within Northern Talyshi from other languages, both Iranian and non-Iranian of the Araxes zone — perhaps Armenian, Udi (“Caucasian Albanian”) or Aramaic. A brief discussion of the “Araxes Linguistic Area” will also be given during the lecture. The topic of areal influences will also include some explanations for the appearance of widely divergent dialects of the Armenian language (Urmia, Khoy, Salmas, Meghri, etc

The lecture will be held in Russian and English and questions will be entertained in English, Russian, Persian, and possibly Armenian

BIO: Donald Stilo is presently a visiting scientist at the Max Planck Institute for Evolutionary Anthropology in Leipzig, Germany. He has his Bachelor’s Degree from Georgetown University in Russian and French and his Master’s Degree and Doctorate from the University of Michigan in Theoretical Linguistics with concentration on Iranian languages. Prof. Stilo lived in Iran for a total of five years and taught the Persian language for 20 years in the United States as well as Iranian and Middle Eastern Linguistics. Dr. Stilo is currently visiting Armenia for five weeks in order to do research on the dialects of Karabagh, Meghri, Karchevan, Urmia, among others. He is presently working on two projects: a Grammar of the Vafsi-Tati Language as well as an Atlas of the Araxes Linguistic Area

To participate in this lecture, please, submit an email with short (1-3 lines) introduction (in Armenian or English) about yourself to armacadem@yahoo.co.uk with “Talyshi” in the subject line. The authors of emails with different subject line will not be considered for participation in this lecture. So, please, be sure that you mention “Talyshi” in the subject line of your email when registering for this lecture. The details of the meeting will be shared with those who registered till June 25

Source

از استانداری محترم شهر اراك می‌خواهیم نسبت به شهرستان وفس توجه و عنایت بیشتری بنماید. به جهت اینكه راه این شهرستان از بخش فراهان و روستاهای آن می گذرد بنابراین اقتضا می كند كه این شهرستان مجهز به امكانات و ضروریات اولیه باشد و كمبودهای آن جبران شود.
جمعی از شهروندان وفس

18 خرداد 1388 در بخش «نامه‌های شما» روزنامه جمهوری اسلامی

بناهای باستانی و تاریخی در روستاها به منزله یك سند تاریخی، نیاز به حفظ و نگهداری و مرمت دارد و كمترین دخالت بی‌رویه و غیركارشناسانه در بافت این روستاها موجب از بین رفتن آثار فرهنگی و تاریخی ارزشمند می‌شود.

 مدیركل بنیاد مسكن انقلاب استان مركزی با بیان این مطلب و با اشاره به اجرای طرح هادی در روستاهای تاریخی استان گفت: در این راستا مطالعات محیطی، اجتماعی و اقتصادی روستای انجدان از توابع اراك كه دارای بافت تاریخی است، به اتمام رسیده است و عملیات اجرایی آن از ماه آینده آغاز می‌شود.

امیرحسین عباسی افزود: بخش عمده عملیات اجرایی طرح احیای بافت تاریخی این روستا شامل ساماندهی قنات پیاده‌روسازی و كف‌سازی است.

 وی تصریح كرد: همچنین با هدف حفظ و مرمت روستاهای تاریخی، تهیه طرح بافت با ارزش روستای تاریخی «وفس» از توابع كمیجان نیز با 240 میلیون ریال اعتبار در مدت 2 سال پایان یافت.

منبع (31 خرداد 1388)

 

 

 

 

 

شنبه / 30 خرداد 1388 شمسی